Cydweithfa AI Cymru · Welsh AI Collective
Busnesau bach Cymru, yn cydweithio ar AI.
Rydym yn gydweithfa o fusnesau bach yng Nghymru. Gyda’n gilydd rydym yn gweithio i sicrhau mynediad teg at gymorth cyhoeddus ar gyfer AI, ac at yr addysg, yr help a’r grantiau sy’n galluogi cwmnïau bach i’w roi ar waith, yn Gymraeg ac yn Saesneg.
Pwy ydym ni
Llais ar y cyd i fusnesau bach yng Nghymru
Busnesau bach yw’r rhan fwyaf o fusnesau Cymru. Ar eu pen eu hunain, ychydig sydd â’r amser i ddilyn cyllid cyhoeddus neu i ddadlau dros y cymorth sydd ei angen arnynt. Gyda’n gilydd, gallwn wneud hynny.
Mynediad teg
Rydym yn gweithio gyda’n gilydd i sicrhau bod busnesau bach ym mhob rhan o Gymru yn cael mynediad teg at adnoddau’r llywodraeth ar gyfer mabwysiadu AI.
Addysg
Rydym yn hyrwyddo’r gwaith o gyflwyno addysg sy’n helpu perchnogion busnesau bach i ddeall AI a’i ddefnyddio.
Cymorth a grantiau
Rydym yn hyrwyddo cymorth a grantiau sy’n helpu busnesau bach Cymru i ddefnyddio AI yn eu gwaith bob dydd.
Yn agored i bob busnes bach
Mae’r Gydweithfa yn agored i fusnesau bach ym mhob rhan o Gymru, gan gynnwys unig fasnachwyr a phobl hunangyflogedig. Rydym yn gweithio yn Gymraeg ac yn Saesneg.
Ein gofynion
Pum cais ymarferol
Rydym yn gofyn i Lywodraeth Cymru, i Fusnes Cymru, i’r cynghorau ac i Lywodraeth y DU am bum peth.
Mae gan Gymru gynllun AI, Swyddfa AI a dwy Ardal Twf AI. Nid oes gan y Cynllun AI ei gyllideb ei hun eto, a disgwylir cyllideb ddrafft lawn gyntaf y llywodraeth newydd, ar gyfer 2027-28, ar 17 Tachwedd 2026.
Cais 1. Cyllideb benodol ar gyfer mabwysiadu AI gan fusnesau bach, wedi’i phennu am sawl blwyddyn
Dylai cymorth bara’n ddigon hir i ddangos canlyniadau. I roi syniad o’r raddfa, byddai cyfateb i gyfradd wariant y pen yng Ngogledd Iwerddon yn costio tua £4.5m y flwyddyn.
Cais 2. Llwybr wedi’i gynllunio ar gyfer microfusnesau ac unig fasnachwyr
Byddai’n mynd o ddigwyddiadau codi ymwybyddiaeth i gyngor un i un, help ymarferol a grantiau neu dalebau cyfatebol bach.
Cais 3. Cymorth wedi’i arwain o Gymru, yn Gymraeg ac yn Saesneg
Rydym am iddo gael ei ddarparu gan gynghorwyr, colegau, prifysgolion a chwmnïau sydd wedi’u lleoli yng Nghymru. Partneriaid lleol a gyrhaeddodd y nifer fwyaf o gwmnïau yn rhaglenni blaenorol Cymru.
Cais 4. Grantiau cynghorau sy’n talu am feddalwedd, tanysgrifiadau a hyfforddiant AI
Mae grantiau busnes mewn o leiaf saith ardal cyngor yn eithrio neu’n cyfyngu ar y costau hyn. Ni fyddai angen arian newydd i newid y rheolau.
Cais 5. Llwybr clir i arian yr Ardaloedd Twf AI gyrraedd busnesau bach lleol
Cyhoeddwyd hyd at £5m ar gyfer pob un o ddwy Ardal Twf AI Cymru ar gyfer mabwysiadu gan fusnesau a sgiliau, er bod ei ddibenion datganedig hefyd yn cynnwys ymchwil a busnesau newydd. Nid oedd unrhyw gynllun wedi’i gyhoeddi erbyn diwedd mis Hydref 2026.
Pam mae’n bwysig
Beth allai’r cymorth iawn ei olygu
tua£1.1bn
o allbwn ychwanegol i Gymru dros 2026 i 2035, os bydd Cymru’n dal i fyny â chyfradd mabwysiadu AI y DU erbyn 2030.
tua£326my flwyddyn
o allbwn ychwanegol erbyn 2035 ar yr un llwybr, gyda’r enillion yn parhau ar ôl hynny.
99.3%
o fusnesau Cymru sy’n fusnesau bach a chanolig. Maent yn cyflogi mwy na chwech o bob deg o’r bobl sy’n gweithio mewn busnesau yng Nghymru.
tua37%
o’r holl enillion o AI a fyddai’n mynd i gwmnïau bach a chanolig, yn y senario canolog ar gyfer 2035.
Amcangyfrif canolog ym mhrisiau 2024, o’r model economaidd yn ein hadroddiad cychwynnol. Mae’n ddangosol, nid yn rhagolwg, ac nid yw’n dangos y byddai unrhyw raglen benodol yn cau’r bwlch.
I’ch busnes chi
Help gyda thasgau bob dydd
Gall AI ysgwyddo rhan o’r gwaith mewn llawer o swyddi. Mae’r Swyddfa Cyfrifoldeb Cyllidebol yn disgwyl i AI ategu’r rhan fwyaf o’r swyddi sy’n agored iddo yn hytrach na chymryd eu lle.
Cystadlu ar sail gyfartal
Yn 2024, roedd cwmnïau yng Nghymru sy’n arloesi yn defnyddio AI yn llawer llai na’r rhai yn Lloegr, 26.3% o’i gymharu â 41.8%. Gallai cymorth ymarferol helpu busnesau Cymru i gadw i fyny.
Grantiau ar gyfer yr offer rydych yn eu defnyddio
Mae’r rhan fwyaf o offer AI yn cael eu gwerthu fel tanysgrifiadau. Rydym am weld grantiau a thalebau a all dalu amdanynt, ac am yr hyfforddiant i’w defnyddio’n dda.
Yn Gymraeg ac yn Saesneg
Rydym am gael cymorth yn y ddwy iaith, gydag offer AI wedi’u profi yn Gymraeg cyn eu hargymell, fel y mae Comisiynydd y Gymraeg yn ei gynghori.
Ers mis Ebrill 2022, mae tua 2c ym mhob £1 o arian cyhoeddus a ddyfarnwyd ar gyfer gwaith AI yng Nghymru wedi mynd at helpu busnesau i fabwysiadu AI.
Pob rhan o Gymru
Cymorth sy’n cyrraedd pob rhan o Gymru
Mae rhaglenni yng Nghymru wedi cyrraedd niferoedd mawr o gwmnïau bach o’r blaen. Cyrhaeddodd Opportunity Wales bron i 12,000 o gwmnïau bach drwy bartneriaid lleol, a chefnogodd Cyflymu Cymru i Fusnesau 6,537 o gwmnïau, gyda 91% ohonynt yn ficrofusnesau.
Cymunedau gwledig a Chymraeg eu hiaith
Yng Ngheredigion ac ar Ynys Môn, microfusnesau sy’n darparu mwy na hanner yr holl gyflogaeth. Dim ond 47.6% o eiddo busnes gwledig sydd â band eang ffibr llawn, felly dylai cymorth fod ar gael yn lleol, yn Gymraeg ac yn Saesneg.
Gogledd Cymru
M-SParc, y parc gwyddoniaeth ar Ynys Môn, sy’n cyflwyno digwyddiadau AI Busnes Cymru ledled Cymru. Mae un o ddwy Ardal Twf AI Cymru yn y gogledd hefyd. Rydym am i’w harian lleol gyrraedd busnesau bach ar draws y rhanbarth, gan gynnwys y gogledd-ddwyrain.
Gorllewin Cymru
Mae Ceredigion, Sir Benfro a Sir Gaerfyrddin ymhlith yr ardaloedd sydd â’r ddarpariaeth band eang ffibr llawn isaf yng Nghymru. Microfusnesau sy’n darparu 52.6% o’r gyflogaeth yng Ngheredigion. Yma, mae cymorth wedi’i gynllunio ar gyfer y cwmnïau lleiaf yn arbennig o bwysig.
De Cymru
Mae hwb ym Mhrifysgol Caerdydd wedi dangos y gall prifysgolion Cymru roi cymorth technegol ymarferol gydag AI i gwmnïau bach. Rydym am i gymorth o’r fath gyrraedd y Cymoedd a’r trefi yn ogystal â’r dinasoedd.
Microfusnesau yw 94.6% o fusnesau Cymru. Dylai cymorth gael ei gynllunio ar eu cyfer o’r dechrau.
Ein hadroddiad
Yn Barod am AI, ein hadroddiad cychwynnol
Mae ein gofynion yn seiliedig ar Yn Barod am AI, adroddiad cychwynnol ar gymorth cyhoeddus i fusnesau bach yng Nghymru fabwysiadu AI. Mae’n dwyn ynghyd y dystiolaeth gyhoeddedig ac yn rhoi ffynhonnell pob ffigur.
Felix Clarke FRSA MBA, aelod o’r Gydweithfa, a’i ysgrifennodd. Dyma’r cyntaf o’r adroddiadau rydym yn bwriadu eu cyhoeddi.
Ar y gweill
Beth rydym yn ei wneud nesaf
Rydym ar ddechrau ein gwaith. Dyma beth sy’n dod nesaf.
Monitro
Rydym yn cadw golwg ar y cyllidebau, y rhaglenni a’r grantiau ar gyfer mabwysiadu AI yng Nghymru, a faint o’r cymorth hwnnw sy’n cyrraedd cwmnïau bach.
Adroddiadau rheolaidd
Byddwn yn cyhoeddi adroddiadau rheolaidd wrth i ffigurau newydd ymddangos, er mwyn i berchnogion busnes a’r rhai sy’n gwneud penderfyniadau weld beth sy’n newid.
Argymhellion penodol
Byddwn yn troi ein pum cais yn argymhellion penodol ar gyfer Llywodraeth Cymru, Busnes Cymru, y cynghorau a Llywodraeth y DU.
Digwyddiadau
Byddwn yn cynnal digwyddiadau i sôn wrth bobl am ein gwaith ac i glywed gan fusnesau bach am y cymorth sydd ei angen arnynt gydag AI.
Podlediad
Byddwn yn lansio podlediad am ein gwaith, ac am AI a busnesau bach yng Nghymru.
Cysylltu
Ymunwch â ni, neu cysylltwch
Os ydych yn rhedeg busnes bach yng Nghymru, gan gynnwys fel unig fasnachwr, ymunwch â ni. Gyda’n gilydd mae gennym lais cryfach wrth ofyn am y cymorth, yr addysg a’r grantiau sy’n helpu busnesau bach i ddefnyddio AI.
I ofyn cwestiwn, i gymryd rhan mewn digwyddiad neu yn y podlediad, neu i drefnu galwad, cysylltwch â ni.